Kiedy psom zmniejszyły się mózgi?

7 maja 2026, 11:27

Jednym z najbardziej widocznych skutków udomowienia jest zmniejszenie rozmiarów mózgu. Biologia proponuje różne wyjaśnienia przyczyn tego zjawiska. Mówi się o zmniejszonej presji ze strony środowiskowej, zmniejszenie mózgu to również oszczędność energii, być może też mniejszy mózg wiąże się z większą uległością czy łagodnością. Zmniejszenie to widać wyraźnie na przykład u psów, których mózg jest o 20–30 proc. mniejszy niż u wilków.



Nie maskują, co więc robią?

27 stycznia 2016, 14:10

Po co zebrze paski? Nie wiadomo, ale na pewno nie do kamuflażu...


Potwierdzono istnienie pierwszej planety w strefie zamieszkania

6 grudnia 2011, 12:01

Teleskop Kepler odkrył pierwszą planetę, o której na pewno wiemy, że znajduje się w strefie zamieszkania, czyli w takiej odległości od swojej gwiazdy macierzystej, która umożliwia istnienie na planecie ciekłej wody. W ostatnim czasie Kepler znalazł ponad 1000 obiektów, które mogą być planetami.


Plankton odgrywa dużą rolę w tworzeniu... chmur

1 lipca 2026, 10:05

Gdy staniecie nad brzegiem morza poczujecie lekko siarkowy, orzeźwiający zapach. To zasługa dimetylosiarczku (DMS), gazu wydzielanego przez mikroskopijny plankton podczas fotosyntezy. Od niemal pół wieku naukowcy podejrzewali, że ten sam gaz, unosząc się w atmosferze i utleniając, bierze udział w formowaniu chmur nad oceanami. Najnowsze badania zespołu z Uniwersytetu Helsińskiego, przeprowadzone w komorze CLOUD w CERN-ie, pokazują, że rola ta może być większa, niż dotąd sądzono.


Rodzicielstwo ma większy wpływ na układ odpornościowy niż szczepionka na grypę

16 lutego 2016, 12:19

Wspólne wychowanie dziecka ma większy wpływ na układ odpornościowy niż szczepionka na grypę czy biegunka podróżnych - twierdzą naukowcy z Belgii i Wielkiej Brytanii.


Piwa niskoglutenowe nie zawsze są niskoglutenowe

5 stycznia 2012, 06:50

Ze względu na zawartość słodu jęczmiennego chorzy z celiakią (nietolerancją glutenu) nie mogą pić zwykłego piwa. Choć oferta piw niskoglutenowych wydawała się interesująca, najnowsze badania wykazały, że w niektórych nadal występuje wystarczająca ilość hordeiny, czyli glikoproteiny, która wraz z gliadyną stanowi gluten jęczmienia, by wywołać objawy choroby (Journal of Proteome Research).


Dodo widział świat inaczej, niż sądzono. Nowe badanie odsłania zmysły wymarłego ptaka

6 sierpnia 2026, 13:15

Dront dodo (Raphus cucullatus) i spokrewniony z nim dront samotny (Pezophaps solitaria) od dawna funkcjonują w kulturze jako symbole ludzkiej nieodpowiedzialności wobec przyrody. O ich wyglądzie i losie napisano wiele, znacznie mniej wiadomo jednak o tym, jak faktycznie postrzegały otaczający je świat. Zespół pod kierunkiem Sary Citron i Andrew N. Iwaniuka z University of Lethbridge w Kanadzie oraz Very Weisbecker z australijskiego Flinders University postanowił prześledzić tę kwestię na podstawie badań czaszki.


Plazmą w pieprz i paprykę

11 marca 2016, 18:55

Źle oczyszczone przyprawy, np. słodka papryka czy pieprz, mogą zawierać duże ilości drobnoustrojów, w tym chorobotwórczych jak np. bakterie Salmonella. Wtedy nie tylko zagrażają zdrowiu, ale też psują sery czy wędliny, do których je dodano. Naukowcy opracowali nową metodę oczyszczania przypraw za pomocą plazmy.


Opalizują przez przypadek

26 stycznia 2012, 06:50

W porównaniu do innych zwierząt ubarwienie ssaków jest dość monotonne. Opalizujące kolory występują szczególnie często u ptaków i stawonogów. Po co więc one złotokretom (Chrysochloridae), które większość życia spędzają pod ziemią i są ślepe? Wydaje się, że główną rolę odegrał nie dobór płciowy, ale inni związani z trybem życia tych zwierząt "selekcjonerzy". W grę wchodzi potrzeba zachowania czystości i wodoodporności futra, ewentualnie zwiększenie opływowości ciała.


Borówki pomogą w zespole stresu pourazowego?

6 kwietnia 2016, 11:14

Specjaliści mogą zaproponować chorym z zespołem stresu pourazowego (PTSD) ograniczony wachlarz terapii medycznych, jednak ostatnie badania na szczurach dają nadzieję, że uda się to zmienić za pomocą popularnego owocu - borówek amerykańskich. Zespół z Uniwersytetu Stanowego Luizjany zauważył bowiem, że wpływa on zarówno na czynniki genetyczne, jak i biochemiczne związane z PTSD.


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy